توضیح و تبیین – فضیلت های توضیحی، حداقلی و حداکثری بودن

تبیین**–**فضیلت های تبیینی، حداقلی و حداکثری بودن

در این بخش شرح کوتاهی از حداکثری و حداقلی بودن تبیین هاi را ارائه میکنم. جایگاه فرضیه ها و تعهدات جهان بینی ها نقش خود را در این دو فضیلت تبیینی برجسته میکنند. توضیح دهنده ها نباید بیش از نیاز به هستی شناسی ما اضافه کرده و یا برای افزایش گستردگی خود دست به دامان توجیحات ضعیف یا ارتجالیii شوند.

حداقلی بودن

تبیین هایی که بتوانند داده های موجود را با کمترین فرض و تعهدات توضیح دهند، دارای فضیلت حداقلی(سادگی) هستند. تبیین های حداقلی دارای فرض های اضافه کمتری در تبیین خود از یک پدیده یا رخداد هستند.iii درواقع برای اگر بخواهیم با استفاده از معانی بیان منطقیiv پیش بریم، میتوانیم صورت آنرا چنین بیان کنیم که: تمام فرضیه ها

به این معنی که هیچ فرضیه کلی تری دیگری برای ω از وجود ندارد، به شکلی که تمام  تبیین ها و عناصر زائد از آن حذف شده باشد.v بنابراین برای افزایش گستره یک تبیین، اضافه کردن فرض ها میتواند به بهای پیچیده تر شدن آنان تمام شده و حداقلی بودن آنان را کاهش دهد. این فضیلت رابطه نزدیکی با تیغ اوکام و اصل صرفه جویی در تفکرvi دارد. از آنجایی که در موردی مرتبط به تیغ اوکام پرداختم، در این بخش به بیان کوتاهی بسنده میکنم: نباید فرض ها را  بدون دلیل کافی و موجه اضافه کرد.

حداکثری بودن

تبیین هایی که بتوانند بیشترین مقدار از داده های موجود را توضیح دهند، دارای فضیلت حداکثری هستند. تبیین های حداکثری توانایی رسیدن به عمق و گستردگی قابل توجهی را دارا میباشند.vii برای افزایش حداکثری بودن یک تبیین میتوان با اضافه کردن فرض ها یا توجیحات نامطلوب، که به بهای پیچیده تر شدن آنان تمام میشود، حداکثری بودن تبیین ها را افزایش داد. این فضیلت نیز رابطه نزدیکی با تیغ اوکام و اصل صرفه جویی در تفکر دارد.

با توجه به آنچه گفته شد، تبیین مطلوب تبیینی است که حداقلی و حداکثری است یا به عبارت دیگر، تبیینی است که توضیح دهنده های آن بتوانند با کمترین فرض و تعهدات، بیشترین مقدار از داده های موجود را در گستردگی و عمق خود جای دهند.

i این دو فضیلت را مدیون گراهام آپی هستم

ii Ad hoc

iii Aliseda, Atocha, Abductive Reasoning: Logical Investigations into Discovery and Explanation, Springer, 2006, p 37.

iv Logical semantics

v برای نگرش دیگری به حداقلی بودن :

  1. Gabbay,Dov, Kruse, Rudolf , Handbook Of Defeasible Reasoning And Uncertainty Management Systems, Volume 4, "Abductive Reasoning And Learning" , Springer Science Business Media Dordrecht, 2000. p 73.

vi Principle of Parsimony

vii Oppy, Graham, Naturalism and Religion: A Contemporary Philosophical Investigation, Routledge, 2018, introduction.

اشکان مهر روشن